X
تبلیغات
پیکوفایل
رایتل

عربی دبیرستان

افعال ناقصه

افعال ناقصه

حروفی نظیر انْ – لَمْ – فی – قبل از اسم و فعل می آیند و تغییراتی در معنی و اعراب کلمه ایجاد می کنند.
مثال :
یذَهَبُ —> اَنْ + یذهبُ : اَنْ یذْهَبَ
یجلِسُ —> لَمْ + یجلسُ : لم یَجلِسْ
المدرسةُ —> فی + المدرسةُ : فی المدرسةِ
کان از افعال ناقصه می باشد که قبل از جمله می آید و آن را به گذشته تبدیل می کند. کان ، معنی و اعراب کلمه را تغییر می دهد.

افعال ناقصه

حروفی نظیر انْ – لَمْ – فی – قبل از اسم و فعل می آیند و تغییراتی در معنی و اعراب کلمه ایجاد می کنند.
مثال :
یذَهَبُ —> اَنْ + یذهبُ : اَنْ یذْهَبَ
یجلِسُ —> لَمْ + یجلسُ : لم یَجلِسْ
المدرسةُ —> فی + المدرسةُ : فی المدرسةِ
کان از افعال ناقصه می باشد که قبل از جمله می آید و آن را به گذشته تبدیل می کند. کان ، معنی و اعراب کلمه را تغییر می دهد.
مثال :
الْجوّ باردٌ . (حال حاضر)
کان + الْجوّ باردٌ :‌کان الْجوّ بارداً . (دیروز)

  کان از افعال ناقصه است که چون بر سر مبتدا و خبر آید:

1. مبتدا به عنوان اسم افعال ناقصه مرفوع می ماند.
2. خبر به عنوان خبر افعال ناقصه منصوب می شود.  

  رابطه ی هر یک از افعال ناقصه با اسم خود دقیقاً مانند رابطه ی فعل و فاعل است.

اسم افعال ناقصه :
اسم ظاهر : لیس المؤمنُ مُعتدیاً .
ضمیر بارز : کنتَ نشیطاً فی الدرس.
ضمیر مستتر : کُنْ (اَنْتَ) صادقاً فی عملکَ .

نکته : هر گاه مبتدا ضمیر منفصل باشد، برای اینکه اسم افعال ناقصه قرارگیردف باید فعل را متناسب با آن صیغه آورد.
هُم ناجحونَ : أصبحوا ناجحینَ .
أنتنّ ناجحاتٌ : اصبحتُنّ ناجحاتٍ .  

  انواع خبر افعال ناقصه

1 – مفرد : کانَ الفلاحُ واقفاً
2 – جمله : کانَ الفلاحُ یزرعُ الارضَ
3 – شبه جمله کان َ الفلاّحُ فی المزرعةِ.

مهمترین فعل هایی که مانند کان عمل می کنند و آن ها را «اخوات کان» می نامند عبارتند از :
«صارَ، لیسَ، أصبَحَ، مادامَ‌، مازالَ»
مثال :
اَصْبحَ الحوّ بارداً .
اصبحَ التّلمیذانِ ناجحینَ.
لیسَ الطالبُ حاضراً .
لیست الطّالباتُ متکاسلاتٍ .
صارتِ الارضُ خضراءَ .
صار المسلمونَ متعدمینَ فی العالم .  

  تمرین های درس 11:
1 – جواب صحیح را انتخاب کنید :
الف – الغَدْرُ لیستْ صفةً محمودةً .
ب – لیسَ الغدْرُ صبغةً محمودةً .

قسمت ب صحیح است : افعال ناقصه قبل از مبتدا می آیند.  

  2 – کانت ایامُ الصّیف …. حارّاً – حارّةً – حارّةُ

جواب حارةً می باشد – خبر منصوب است. (به دلیل آمدن فعل ناقصه)
ایامُ الصیف حارةً .  

  3 – فعل ناقصه را در جمله زیر حذف و تغییر به طور مناسب در اعراب بدهید.
صارَ البوصیریُّ معروفاً بقصیدتة «البُردة».

حذف فعل ناقصه :
البوصیریّ معروفاٌ که بقیه جمله بدون تغییر است. فقط معروفاٌ چون پس از حذف صار خبر بایستی مرفوع شود.

البوصیریّ معروفاٌ بقصیدته
نکته : خبر کان اگر فعل مضارع باشد معادل ماضی استمراری و هر گاه فعل ماضی باشد، معادل ماضی بعید زبان فارسی خواهد بود.  

  4 – ترجمه کنید.
الف – کانَ التلمیذُ یقرأُ درسهُ :
ب – کان التّلمیذُ قد قرَأَ درسَهُ :
ج – و کانَ یأمُرُ اهلَه با لصّلاةِ و الزّکاةِ .
د – کن سمعاً و لا تکُن مبذّراً و کن مقتصداً و لا تکنْ مقتّراً .

قسمت الف : دانش آموز درس خود را می خواند.
قسمت ب : دانش آموز درس خود را خوانده بود.
قسمت ج : خانواده اش را به نماز و زکات فرمان می داد.
قسمت د : سخاوتمند باش ولی اسراف کننده نباش – صرفه جو باش ولی خسیس نباش
مقترّاً : خسیس
سمِعَ : سخاوتمند
مُبذّر : اسراف کننده – مسرف
مقتصد : صرفه جو  

  5 – اسم فاعل از ظلم چیست؟
- اسم مفعول از ظلم چیست ؟
- صفت مشبهه خصومة بر وزن فعل چیست؟

اسم فاعل از ظلم : ظالم
اسم مفعول ظلم : مظلوم
صفت مشبهه خصومة بر وزن فَعْل : خصم است.  

  6- جای خالی آیه های زیر را با فعل مناسب جایگزین نمایند.
1. فاَخذَتْهم الرّجفةُ و ….. فی دارهم جاثمین
أصبحوا – لیسو
(النساء 105)

1. اَصبَحوا صحیح است. (با توجه به معنی) 2. جواب لیس صحیح است. (با توجه به معنی)  

  2 . لأ ……الله ُ بأحْکمِ الحاکمینَ . (التین 8)
لیْس َ – صارَ

1. اَصبَحوا صحیح است. (با توجه به معنی)
2. جواب لیس صحیح است. (با توجه به معنی)  

نظرات (2)
نام :
ایمیل : [پنهان میماند]
وب/وبلاگ :
برای نمایش آواتار خود در این وبلاگ در سایت Gravatar.com ثبت نام کنید. (راهنما)
اه اه
چقدر از این درس عربی بدم میومد!
یکشنبه 9 اسفند‌ماه سال 1388 ساعت 10:44 ب.ظ
امتیاز: 2 0
عالی بود واقعا دستت درد نکند. سری به وبلاگ من بزن.
چهارشنبه 20 اردیبهشت‌ماه سال 1391 ساعت 01:41 ب.ظ
امتیاز: 1 0